تاریخ : پنج شنبه, ۳ تیر , ۱۴۰۰
  • کد خبر : 20679
  • 26 اردیبهشت 1400 - 17:32
1
یادداشت محمدعلی طیبی سورکی :

تغییرمسئولیت با تغییر جنسیت

آیا تغییر جنسیت جرم تلقی می گردد و آیا اقدام به این امر خلاف قانون است؟

تغییرمسئولیت با تغییر جنسیت عصر قانون
عصر قانون/

در قانون مجازات اسلامی اموری که منع شده را بیان نموده و به عبارتی اصل قانونی بودن جرایم و متعاقب آن مجازات، بیان کننده این موضوع است که تغییر جنسیت، جرم انگاری نشده است و مضافا در بند ۱۸ ماده ۴ قانون حمایت خانواده مصوب ۹۲ نیز رسیدگی به تغییر جنسیت را در اختیار و صلاحیت دادگاه خانواده دانسته است و در تحریرالوسیله حضرت امام  (ره)نیز منعی برای این موضوع بیان نشده است و درنتیجه تغییر جنسیت،نه تنها جرم نیست، بلکه منع شرعی و قانونی برای آن وجود ندارد .

*اما سوالاتی در این خصوص مطرح می گردد* از جمله :

۱_سهم الارث کسی که هویتش تغییر کرده،چگونه معین می گردد؟

۲_در خصوص قصاص  تکلیف اولیاء دم چیست؟

و سوالاتی از این قبیل.

در خصوص مجازات و اجرای آن اصولا فرقی بین زن و مرد نیست چرا که در بیشتر مواد قانونی از کلمه هر کس بکار برده شده که فرقی بین زن و مرد  قائل نشده، اما بعضی از جرائم مختص مردهاست مثل ترک انفاق  که در اینجا ،مجازات ترک انفاق نسبت به مردی که جنسیت او تغییر کرده قابل اجرا نیست چرا که هدف مجازات تأدیب مجرم برای عدم تکرار مجدد جرم است و با این اقدام اصل جرم قابل حدوث نخواهد بود و چنین جرمی با توجه به وضعیت فعلی اختصاص به وی نخواهد داشت و لذا اجرای مجازاتی که نتیجه مطلوبی بدنبال نخواهد داشت و اثری و یا هدفی نداشته ،لزومی به اجرای آن وجود ندارد.

اما در خصوص *ارث* دو دیدگاه قابل بیان است: الف : اینکه شخص حقوق خویش را از بدو تولد ،کسب می نماید و با عنایت به این که در زمان تولد مرد و یا زن دنیا آمده ارث می برد و لذا با تغییر جنسیت نیز میزان سهم الارث متفاوت نخواهد بود .  ب: ولی عده دیگر بر این باورند که به محض تغییر جنسیت، *هویت* وی تغییر می یابد و حال دارای شناسنامه ایی است که جنسیت اش با آن شخصی که قبلا بوده کاملا متفاوت است و جامعه نیز او را با هویت جدیدش می شناسند ،در نتیجه با تغییر جنسیت، *سهم الارث* تغییر خواهد کرد .

سوال دیگر اینکه اگر این تغییر جنسیت بعد از وفات کسی که ازش ارث میبرد صورت پذیرد، تکلیف چیست؟ با عنایت به اینکه در زمان ایجاد حق بعنوان وارث ،دارای هر جنسیتی بوده و ارث برده ،دیگر بعدا نمی تواند ادعا نماید که تغییر جنسیت داده و می بایست در سهم الارث وی تغییر ایجاد گردد و با توجه به ایجاد حق در آن زمان و دریافت سهم الارث و همچنین عطف بما سبق نشدن قوانین حقوقی، تغییر جنسیت بعد از وفات مورث غیر قابل تأثیر است.

اما در خصوص سوال دیگر در مورد قصاص زنی که زن دیگری را کشته و طبق قانون این گونه قصاص ها بدون پرداخت دیه به اولیا دم مقتول ،زن قصاص می گردد و حال اگر زن قاتل ،تغییر جنسیت دهد ،تکلیف چیست،آیا اولیا دم برای قصاص می بایست ، نصف دیه را به خانواده قاتل بپردازند تا وی را اعدام (قصاص )نمایند؟ در اینجا باید گفت *تفسیر مضیق و اصل تفسیر به نفع متهم* ایجاب می نماید که اولیا دم نصف دیه را به خانواده قاتل بپردازند تا بتوانند ،قاتل را قصاص کنند .

جدای از مباحث عنوان شده آنچه قابل توجه می باشد این است که وقتی شخصی تغییر جنسیت می دهد ، *مراحل قانونی* آنرا طی می کند و با رأی دادگاه مربوطه، مجوز چنین اقدامی را دریافت می نماید و با تغییر جنسیت، دارای *هویت و شخصیت مستقل* می گردد و حتی مدارک شناسایی وی نیز طبق تغییر صورت گرفته، می بایست، اصلاح گردد فلذا به نظر می‌رسد از زمان تغییر جنسیت و هویت ، قانون مربوط به  جنسیت جدید ،قابل اجراست و اقدامات حقوقی و قانونی وی قبل از تغییر جنسیت به همان نحو معتبر خواهد بود و قابل تغییر و تحول نخواهد شد و نمی توان به استناد به تغییرات صورت گرفته اعمال حقوقی قبلی را ابطال یا فسخ نمود.

محمدعلی طیبی سورکی

عضو کمیته قانونی و حقوق عامه مرکز وکلا، کارشناسان و مشاوران خانواده قوه قضائیه کشور

لینک کوتاه : https://www.asrghanoon.ir/?p=20679

برچسب ها

ثبت دیدگاه

مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : ۰
قوانین ارسال دیدگاه
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.